Kilka lat po upadku Muru Berlińskiego rozpoczęła się rewolucja, która bardziej zmienia świat niż upadek komunizmu. W 1995 r. premierę miała pierwsza przeglądarka internetowa, dzięki której Internet przestał być wynalazkiem dla elit. W tym samym czasie czymś powszechnym stała się telefonia komórkowa. Wynalazki te zrewolucjonizowały nasze życie i wpłyną na nie w przyszłości. O przemianach spowodowanych rozwojem techniki i o prognozach dla świata możemy przeczytać w kilku książkach, które ukazały się w ostatnich latach.
Kilka lat po upadku Muru Berlińskiego rozpoczęła się
rewolucja, która bardziej zmienia świat niż upadek komunizmu. W 1995 r.
premierę miała pierwsza przeglądarka internetowa, dzięki której Internet
przestał być wynalazkiem dla elit. W tym samym czasie czymś powszechnym stała
się telefonia komórkowa. Wynalazki te zrewolucjonizowały nasze życie i wpłyną
na nie w przyszłości. O przemianach spowodowanych rozwojem techniki i o
prognozach dla świata możemy przeczytać w kilku książkach, które ukazały się w
ostatnich latach.
Marshall McLuhan, kanadyjski socjolog i medioznawca zmarły w
roku 1980 uchodzi za patrona rewolucji cyfrowej. Zdaniem Henryego Jenkinsa,
autora książki Kultura Konwergencji (Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne;
2007), za proroka konwergencji - innego zjawiska, które zmienia świat, czyli
upodobniania się funkcji pełnionych przez stare i nowe media należy uznać
Ithela de Sola, politologa z Massachusetts Institute of Technology. Jego książka
Technologies of Freedom jako pierwsza opisywała konwergencję jako siłę
powodującą postęp. Jenkins zwraca uwagę w swojej książce także na coraz większą
rolę, jaką odgrywają dotychczasowi odbiorcy w kreowaniu treści w globalnej
sieci i innych nowych mediach.

Jako jedną z sił mającą wpływ na zmiany w świecie podaje
także konwergencję w swojej książce Świat jest płaski Thomas L. Friedman
(Rebis; 2006). Inne siły, które jego zdaniem powodują zmiany w świecie to:
globalizacja, unie walutowe oraz uploading, czyli sytuacja, w której to głównie
użytkownicy, a nie właściciele medium, są autorami treści. Konwergencja to
upodobnienie do siebie zachowań różnych gatunków roślin i zwierząt
niespokrewnionych ze sobą. Termin ten z nauk przyrodniczych, coraz częściej
stosuje się do mediów, które nie spokrewnione technicznie pełnią podobne funkcje,
np. prasa drukowana i Internet lub telewizja i Internet.

Ostatni kryzys przyspieszył upadek wielu tradycyjnych
mediów. W nowych inny jest także sposób komunikowania się między ludźmi.
Przekaz nie odbywa się w jedną stronę a praktycznie każdy odbiorca może stać
się nadawcą, dzięki funkcjom interaktywnym lub dzięki możliwościom Internetu
stworzonym umożliwiających publikacje, np. blogom. Aleksander Bard i Jan
Soderquist zwracają na to zjawisko uwagę w Netokracji (WAiP; 2006) i
wieszczą, że rewolucja, której przyczyną jest Internet i telefonia komórkowa
spowoduje powstanie nowych klas społecznych: Netokratów klasy panującej i
Konsumarian nowy proletariat internetowy. By odnieść sukces nie potrzeba mieć
ziemi jak Feudałowie lub fabryk jak Burżuazja tylko pomysł na zaistnienie w
wirtualnym świecie. Wtedy stajemy się Netokratami. Konsumarianie zastępują z
kolei proletariat i chłopów pańszczyźnianych.

Alexander Bard i Jan Soderqvist piszą w Netokracji, że na
efekty rewolucji spowodowane powstaniem nowej technologii należy czekać nawet
kilkaset lat. Jako przykład podają wynalezienie druku przez Gutenberga, które
dało w pełni efekt w postaci żywej wymiany myśli dopiero w oświeceniu.
Rewolucja spowodowana rozwojem telefonii komórkowej i Internetu trwa zaledwie
kilkanaście lat. To właśnie tworzenie treści przez użytkowników na równi z
zawodowymi dziennikarzami jest istotą aktualnej rewolucji. Zostawiamy w
Internecie coraz więcej danych, nie będąc niekiedy świadomymi tego, jakie to ma
efekty.
Na tle tej rewolucji w Polsce trwa debata o kształcie mediów
publicznych. Mediów, które rewolucja cywilizacyjna i jej owoce, Internet i telewizja
cyfrowa, zmarginalizują. Tylko czy któryś polityk odważy się o rewolucji, która
dzieje się po cichu i marginalizuje media państwowe powiedzieć na głos, tak jak
Joanna Szczepkowska o tym, że 4 czerwca 1989 skończył się w Polsce komunizm?
Marcin Matuzik
Henry Jenkins; Kultura Konwergencji; Wydawnictwo Akademickie
i Profesjonalne; 2007
Alexander
Bard, Jan Soderqvist; Netokracja, WAiP; 2006
Thomas L. Friedman; Świat jest płaski; Rebis; 2006
poniedziałek, 09 listopada 2009, mctuzick